Thành tâm trong những việc nhỏ nhặt

Nhiều người rất muốn làm những việc lớn lao cho Thiên Chúa, nhưng lại thiếu ngay thẳng, thiếu thành thực, dễ thỏa hiệp hoặc thiếu bác ái trong những việc nhỏ. Khi Thiên Chúa thấy một người thiếu trung tín trong những điều nhỏ bé ấy, Người sẽ không phó thác cho họ những việc lớn hơn, cũng không ban cho họ những ơn huệ đặc biệt. Thực ra, chính vì lý do đó mà Người để rất nhiều người sống trong bóng tối thiêng liêng.

Mát-thêu 25:23: “Ông chủ nói với người ấy: Khá lắm! Hỡi đầy tớ tài giỏi và trung thành! Được giao ít mà ngươi đã trung thành, thì ta sẽ giao nhiều cho ngươi. Hãy vào mà hưởng niềm vui của chủ ngươi.”

Trong Sách Sa-mu-en quyển thứ nhất, chúng ta nghe việc Thiên Chúa chọn người thay thế vua Sa-un. Kinh Thánh nói rằng Thiên Chúa tìm kiếm “một kẻ như lòng Người mong muốn”.

“Nhưng bây giờ vương quyền của ngài sẽ không đứng vững. Đức Chúa đã tìm cho mình một kẻ như lòng Người mong muốn, và Đức Chúa đã đặt kẻ ấy làm người lãnh đạo dân Người, bởi vì ngài đã không giữ điều Đức Chúa truyền cho ngài.”

Thiên Chúa cho Sa-mu-en biết: Người đã chọn một người trong số các con trai của Giê-sê. 

Khi ngôn sứ Sa-mu-en nhìn thấy Ê-liáp, con trai của Giê-sê, ông đã nghĩ lầm trong lòng: “Chắc hẳn người được Đức Chúa xức dầu chính là người đang đứng trước mặt ông.”

1 Samuen 16:7: “Nhưng Đức Chúa phán với ông Sa-mu-en: ‘Đừng xét theo hình dáng và vóc người cao lớn của nó, vì Ta đã gạt bỏ nó. Thiên Chúa không nhìn theo kiểu người phàm: người phàm chỉ thấy điều mắt thấy, còn Đức Chúa thì thấy tận đáy lòng.’”

Thánh vịnh 33:13-15: “Từ trời cao nhìn xuống, Chúa thấy hết mọi người… việc họ làm, Chúa thông suốt cả.”

Giốp 34:21: “Thiên Chúa để mắt trông mọi đường đi nước bước của con người.” 

Giữa toàn dân Ít-ra-en, Thiên Chúa nhìn xuống và thấy ông Đa-vít nơi cánh đồng, giữa đàn chiên. Người biết ý định sâu thẳm nhất trong lòng Đa-vít là luôn vâng phục Thiên Chúa trên hết mọi sự. Vì thế, Người đã đưa Đa-vít ra khỏi nhà cha mình và đặt ông làm vua trên Ít-ra-en.

2 Sa-mu-en 7:8: “Đức Chúa các đạo binh phán thế này: Chính Ta đã cất nhắc ngươi, từ một kẻ lùa chiên ngoài đồng cỏ, lên làm người lãnh đạo dân Ta là Israel.”

Cho dù ở trần gian này chẳng ai biết đến, nếu một người có đức tin chân thật và trung tín với Thiên Chúa, chu toàn bậc sống của mình với ý ngay lành, thì tất nhiên sẽ được Thiên Chúa nhìn nhận. Người ban cho kẻ ấy những ơn trọng cần thiết ngay trong hiện tại, và phần thưởng xứng đáng vào thời giờ của Người.

Mát-thêu 20:16: “Thế là những kẻ đứng chót sẽ được lên hàng đầu, còn những kẻ đứng đầu sẽ phải xuống hàng chót.”

Với một người, điều duy nhất thực sự quan trọng là coram Deo – nghĩa là những gì được làm trước nhan Thiên Chúa.

Lý do Thiên Chúa để nhiều người phải ở trong những mức độ mù quáng khác nhau, trong lạc giáo, trong tội lỗi,… chính là vì họ thiếu ngay thẳng, thiếu trung tín, không công bằng, hoặc dễ dàng thỏa hiệp trong những chuyện nhỏ: trong cách cư xử, trong lời ăn tiếng nói, v.v.

Ngoài những tội trọng rõ ràng, những hành vi bất lương trong các việc xem ra nhỏ bé có thể kể như: gian dối trong tranh luận; tán thành những hành vi không đứng đắn; không dám rao giảng đức tin khi ta nên lên tiếng; phóng đại, nói quá những khuyết điểm của người mình không thích; nhiều lần không giữ lời hứa; bóp méo sự thật; tán dương hoặc chia sẻ những loại âm nhạc, phim ảnh, giải trí không đứng đắng; không chu toàn những bổn phận căn bản trong đời sống, chẳng hạn như không răn dạy con cái đàng hoàng, v.v.

Những thiếu sót như thế, và những điều khác nữa, chính là lý do Thiên Chúa rút bớt hoặc không ban những ơn thánh cho nhiều người. Và dĩ nhiên, tùy từng trường hợp cụ thể, một số điều trong đó đôi khi không còn là chuyện “nhỏ” nữa, mà đã trở thành những lỗi lầm rất lớn trước nhan Thiên Chúa.

Mát-thêu 12: “Ta nói cho các người hay: đến ngày phán xét, người ta sẽ phải trả lời về mọi điều vô ích mình đã nói. Vì nhờ lời nói của ngươi mà ngươi sẽ được trắng án; và cũng tại lời nói của ngươi mà ngươi sẽ bị kết án.”

Thánh Cyrillô thành Giêrusalem, Giáo Lý Khai Tâm số 1, thế kỷ IV : “Nếu ai nuôi dưỡng sự đạo đức giả, dù chỉ là trong bí mật, thì Thiên Chúa cũng loại bỏ kẻ ấy, coi là không xứng đáng cho việc phục vụ đích thực. Trái lại, ai được thấy là xứng đáng, thì Người sẵn sàng ban ơn thánh cho. Những điều thánh thiện, Người không ban cho phường chó; nhưng ở đâu Người nhận ra một lương tâm ngay thẳng, thì Người ban cho kẻ ấy ấn tín kỳ diệu và cứu độ, trước ấn tín ấy ma quỷ phải run sợ, và các thiên thần nhận biết.”

Thiên Chúa biết rõ ai thực sự có ý ngay là muốn làm đẹp lòng Người, và ai có những mục đích khác khác. Người chống lại những kẻ chỉ chăm lo làm vừa lòng người đời, chạy theo thế gian. Cho dù một người có nổi tiếng, có ảnh hưởng trên đám đông, hay có bỏ rất nhiều thời gian vào những việc làm có vẻ là cho Thiên Chúa; nếu thiếu đi động lực ngay thẳng, ý chí chân thành, thì mọi việc đều là vô nghĩa. Trong trường hợp này, chính người ấy sẽ trở thành kẻ chống lại thánh ý Thiên Chúa và sẽ không lãnh nhận phần thưởng đời đời.

Thánh Alphonsô: “Đối với con người, giá trị của một việc làm thường được đánh giá theo thời gian bỏ ra để thực hiện; nhưng trước nhan Thiên Chúa, giá trị của một việc làm lại tăng lên theo mức độ thuần khiết của ý định ta. Vì, như Kinh Thánh nói, con người chỉ thấy được hành vi bên ngoài, còn Thiên Chúa thì nhìn thấu cõi lòng…” 

Thánh Biển Đức, Thánh Quy Luật: “Bậc đầu tiên của đức khiêm nhường là: con người luôn đặt sự kính sợ Thiên Chúa trước mắt mình, tránh mọi quên lãng, và luôn ghi nhớ tất cả những điều Thiên Chúa đã truyền dạy; luôn suy gẫm trong lòng rằng những kẻ khinh thường Thiên Chúa sẽ bị thiêu cháy trong hỏa ngục vì tội lỗi họ, còn sự sống đời đời thì đã được chuẩn bị cho những ai biết kính sợ Người.”